world_congress_bannerw



Cover-1

Шинэ дугаар гарлаа

Banner-WEB

sexual

БЭЛГИЙН ЗАМЫН ХАЛДВАРЫН ЭРСДЭЛ НАС ЯЛГАДАГГҮЙ

Дунд насныхан гэхээр гэр амьтай, шаахай углаж гэртээ хэвтсэн эрэгтэйчүүд, үсэндээ бигуди ороосон гэрийн халадтай эмэгтэйчүүд гэж төсөөлөгддөг үе өнгөрсөн.

Өнөөдөр 50 тэр байтугай 60 насныхан ч эрч хүчтэй, өөртөө итгэлтэй хэвээрээ, амьдралд олон талын туршлага хуримтлуулсан нийгмийн амьдралд сонирхолтой, бэлгийн амьдрал нь идэвхтэй хэвээрээ орчин цагийн шинэ үеийнхэн болсон нь бахархалтай. Энэ өөрчлөлтийг дагаж дунд насныхны дунд гэр бүлийн харилцаа тогтворгүй болж, гэр бүл салалт нэмэгдэж, залуу насанд байсны адил шинэ харилцаа тогтоож, нэг дор олон бэлгийн хамтрагчтай байх тохиолдол элбэг болоод байна. Статистикийн үзүүлэлтээр бэлгийн замын халдварын тохиолдол ахимаг насныхны дунд залуучуудаас их болох хандлагатай байгаа нь харагдаж байна.

Бэлгийн замын халдвар авах эрсдэл нь наснаас хамаарахгүй бөгөөд 50 нас хүрсэн ч 25 настай задуучуудын адил халдвар авах эрсдэл ижил байдаг.

Бэлгийн замын халдвар яагаад нэмэгдэж байна вэ?

Өнөөдөр 40-50 насныхан залуу насандаа жирэмслэлтээс хамгаалах дааврын эм хэрэглэж сурсан бөгөөд ДОХ-ын тархалтын өмнөх үеийнхэн юм. Жирэмслэлтээс хамгаалах эмийг өргөн хэрэглэж эхэлсэн үед энэ насныхан бэлгийн идэвхтэй амьдралтай байсан тул хүсээгүй жирэмслэлтээс санаа зовдоггүй бөгөөд ДОХ-ын айдас мэдрээгүй байсан тул бэлгэвч хэрэглэж дадаагүй хүмүүс байдаг. Мөн энэ үеийнхэнд бэлгийн замын халдварт өвчнүүдийн талаар зааж байгаагүй гэж хэлэхэд болно. Ингэсний үр дүнд гэр бүлийн харьцаанаас гадна шинэ дотно харилцаа үүсгэдэг ч аюулгүй бэлгийн харьцааны талаар хүүхдүүдээсээ бага мэдээлэлтэй хүмүүс гэхэд хилсдэхгүй.

Онцлоход, ажил амьдрал нь тогтворжсон хирнээ 40 нас өнгөрөөд ирэхээр гэр бүлийн харилцаа тогтворгүй болох, гэр бүлээс гадна харилцаа үүсгэх хандлага нэмэгдэж эхэлдэг нь ихээр ажиглагдана. Статистик үзүүлэлтээс харахад 45-54 насны 5 хүн тутмын 1 нь сүүлийн 5 жилд хамт амьдарсан ханиасаа өөр хүнтэй бэлгийн харьцаанд орсон байдаг нь харагдаж байгаа. Тэдгээрийн ихэнх нь жирэмслэлтээс хамгаалах шаардлагагүй гэж үздэг бөгөөд  хамтрагчаа бэлгийн замын халдварт өвчингүй хэмээн итгэмтгий хандлага гаргах нь элбэг. Бэлгэвч хэрэглэдэггүй өөр нэг шалтгаан бол эмэгтэйчүүд цэвэршилтийн нас дөхөж жирэмслэх бололцоогүй болж, бэлгэвч хэрэглэх шаардлагагүй гэж таамагладаг. Гэвч бэлгэвч хүсээгүй жирэмслэлтээс хамгаалахаас гадна ихэнх бэлгийн замын халдварт өвчнүүдээс хамгаалах тул бэлгэвч хэрэглэхгүйгээс халдвар авах өндөр эрсдэлд өөрийгөө оруулна.

Бэлгийн замаар дамжих халдваруудын ихэнх нь эхний шатандаа ямар нэгэн зовиур, шинж тэмдэггүй байдаг болохоор хүмүүс өөрийгөө халдвартай гэдгийг мэдэлгүйгээр бусад хүмүүст чимээгүй тарааж байдаг.

Бэлгийн замын халдварыг таньж мэдэх

Бэлэг эрхтэний үү нь хүний папиллома вирусээр (HPV) халдварлагддаг бөгөөд хамгийн түгээмэл тохиолддог бэлгийн замын халдвар юм. Бэлэг эрхтэн орчмын арьсны хавьтлаар халдвар тархах боломжтой тул бэлгэвч хэрэглэсэн ч найдвартай хамгаалалт болж чадахгүй. Халдвар авч тархсан бол бэлэг эрхтэн болон шулуун гэдэсний амсрын ойролцоо жижиг гүвдрүү туурч, загатнах шинж тэмдэг ажиглагдана. Бэлгийн идэвхтэй амьдралтай эрэгтэй, эмэгтэй хүмүүсийн бараг 50 орчим хувь нь энэ вирусын халдвар тээгч нар байдаг ч тэдгээрээс цөөн хувьд нь бэлгийн үү болон өсдөг. Бэлгийн үүг хөлдөөх (cryotherapy) аргаар болон тусгай түрхлэгээр эмчилдэг.

Хламид халдвар нь бэлгийн хавьтлаар тархана. Ихэвчлэн ямарваа нэг зовиур, шинж тэмдэггүй байдаг ба эмчлэхгүй удаан явбал нөхөн үржих чадварт нөлөөлж, улмаар аарцгийн тархмал үрэвслээр хүндрэх зэргээр эрүүл мэндэд сөрөг нөлөө үзүүлнэ. Халдвар авсан нь шээсний сүвээр хорсох, загатнах, тунгалаг цайвар ялгадас шээсний сүвээс ялгарах зэрэг үл ялиг шинж тэмдгээр мэдэгдэж болно. Эмчилгээ хийхгүй орхисноос эмэгтэйчүүд өндгөвч, умай, аарцгийн хөндийн үрэвсэлт эмгэг, савны гадуур жирэмслэлт, эрэгтэйчүүдэд үргүйдэл, төмсөгний дайврын үрэвсэл зэргийн шалтгаан болох аюултай.

Антибиотик эмчилгээг эмчийн зааврын дагуу хэрэглэж эмчилнэ.

Заг хүйтэн өвчин ихэвчлэн эрэгтэйчүүдийн шээсний сүвээс шар ногоон ялгарал гарах, шээхэд хорсох шинж тэмдгээр, эмэгтэйчүүд хламид үрэвсэл төст үтрээний хэвийн бус  ялгарал гарах, бэлэг эрхтэн орчмоор халуу оргиж хорсох, давсгаар өвдөх зэрэг шинж тэмдгээр илэрнэ. Энэ халдварт антибиотик эмчилгээ курсээр хэрэглэнэ. Бэлгэвч хэрэглэж хамгаалж болно.

Бэлгийн хомхой (herpes) нь амны хомхой үүсгэгч вирус төст вирусээр халдварлах бөгөөд эхний удаад цэврүү гарч, шээхэд хорсох мэдрэмж төрж, зарим тохиолдолд биеийн ерөнхий байдал суларч ядардаг. Герпесийн халдварын анхны дайрлага хурц явагдвал вирусын эсрэг эмчилгээ хийж болно. Герпесын халдвар авсан байхад ойрхон дахих хандлагатай байдаг ба ихэвчлэн бүдэг шинж тэмдэгтэй байдаг. Хөнгөн хэлбэрийн герпесын халдварын давталтанд тусгай эмчилгээ шаардлагагүй байж болно. Хомхойг эмчлэх уламжлалт, байгалийн аргуудаас танилцуулъя:

Earl Grey цайгаар өвчилсөн хэсэгт хүйтэн жин тавина. Цайнд агуулагдах танин эдгэрэлтийг хурдасгана. Мөн цайны модны бэлдмэл, шимтэглэй цэцэг, нимбэгний хандтай эфирийн тос зэргийг түрхвэл эмчилгээнд тустай. Энэ эмчилгээ хийхэд хоёр цайны халбага бүйлсний тосон дээр таван дусал эфирийн тос нэмж хэрэглэнэ. Хомхойг дахихаас сэргийлж биеийн дархлааг дэмжих эрүүл, зөв хоолны дэглэм барих хэрэгтэй. Хоол тэжээл зохистой байлгах боломжгүй бол олон төрлийн амин дэм (мультивитамин) хэрэглэвэл зохистой.

Болгоомжилж шинжилгээ өгч байгаарай

Хэрвээ та өөрийгөө бэлгийн замын халдвар авсан байж болзошгүй гэж сэжиглэвэл баталгаажуулахын тулд, эсвэл тодруулж тайвшрахын тулд эмнэлэгт хандаарай. Зарим ахимаг насны хүмүүс бэлгийн хавьталд ордог хэвээр байгаадаа санаа зовдог. Болгоомжтой бэлгийн идэвхтэй амьдрал аль ч насанд хүлээн зөвшөөрөгддөг байх хэрэгтэй. Хамгийн гол нь бэлгэвч хэрэглэхийг зуршил болговол зохино. Дотно харьцаатай болж эхэлсэн тэр дор шинжлүүлж байхаас эмээх хэрэггүй. Эмнэлэг рүү хамтдаа явсан ч болно. Бэлгийн замын халдвар нь нас харгалзахгүйгээр хэнд ч тохиолдож болно гэдгийг ойлгоорой.

Бэлгийн эрүүл мэндийн ХИЙЖ БОЛОХ, БОЛОХГҮЙ зүйлүүд

Хийх зүйлс:

  • Та бэлгийн шинэ хамтрагчтай болсон бол түүнд итгэж байсан ч бэлгэвч хэрэглээрэй.
  • Бэлгэвч хэрэглэхгүй байхаар шийдсэн үедээ хамтрагчтайгаа хамт бэлгийн замын халдварын шинжилгээнд хамрагдаарай.
  • Ямар нэгэн зовиур, шинж тэмдэг мэдрэгдсэн даруйд аль болох хурдан эмнэлэгт хандаарай.

Хийж болохгүй зүйлс:

  • Эрэгтэй хүн л бэлгэвч авчрах ёстой гэж бүү бод. Бэлтгэлтэй, хамгаалалттай байх нь та хоёрт хоёуланд нь хамаатай.
  • Хамтрагчтайгаа хамт эмнэлэгт очиж, шинжилгээнд хамрагдахыг асуухаасаа бүү эмээ.
  • Бэлгийн амьдралтай холбоотой асуудлыг эмчдээ илэн далангүй хэлэхээс бүү санаа зов. Таны талаар мэдээлэл сайтай байх тусмаа, танд тохирох хамгийн сайн зөвлөгөөг өгч чадна.
VAGINAL-INFECTION

ҮТРЭЭНИЙ ХАЛДВАРЫН ТҮГЭЭМЭЛ ТОХИОЛДОХ ХЭЛБЭРҮҮД

Халдвар авах эсвэл үтрээний бичил орчны тэнцвэр алдагдсанаас үтрээний үрэвсэл үүснэ. Үрэвслийн улмаас үтрээнээс хэвийн бус ялгарал, эвгүй үнэр гарах, загатнах, өвдөх зэрэг шинж тэмдэг илэрдэг.

Үтрээний үрэвслийн төрлүүд:

1. Нянгийн үрэвсэл (вагиноз) нь үтрээнд орших зарим бичил биетүүдийн тоо хяналтгүй өссөнөөс шалтгаалж үүсдэг.

2. Мөөгөнцрийн халдвар нь ихэвчлэн Кандида албиканс мөөгөнцрийн тархалтаас үүсдэг.

3. Трихомониаз нь шимэгчээр үүсгэгдэх бөгөөд ихэвчлэн бэлгийн замаар дамждаг.

Хувийн эрүүл мэнд болон дотно харилцаагаа хамгаалахын тулд үтрээний үрэвслийн төрлүүд, тэдгээрийн шинж тэмдэг, шалтгааны талаар илүү ихийг мэдэх нь зүйтэй.

НЯНГИЙН ҮРЭВСЭЛ

Нянгийн үрэвсэл нь үтрээний халдварын нэг төрөл бөгөөд үтрээнд орших зарим нянгуудын тоо хяналтгүй өссөнөөс үтрээний бичил орчны тэнцвэр алдагдаж үүснэ.

Үтрээний үрэвсэл нь үтрээний бичил биетийн тэнцвэр алдагдсанаас шалтгаалдаг. Үрэвслийг нянгаар халдварладаггүй мөөгөнцөр болон трихомониазтай андуурч болохгүй. Тамхи татах болон химийн олон орц, үнэртэй хувийн ариун цэврийн бүтээгдэхүүнүүд нь үтрээний үрэвсэл үүсэх эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг.

Үтрээний үрэвслийн үед дараах шинж тэмдэг, зовиурууд илэрч болно:

  • Үтрээний ялгарлын хэмжээ ихэсч цайвар саарал өнгөтэй болж хувирах
  • Үтрээний ялгарал загасны үнэр төст эвгүй болно. Үнэр бэлгийн хавьтлын дараа илүү хурц болно
  • Үтрээнд эвгүйрхэж, амсар орчмоор загатнана
  • Шээхэд хорсож, өвдөнө

Ховор тохиолдолд үтрээний үрэвсэл аливаа шинж тэмдэггүй байж болно.

Хэзээ эмчид хандах вэ? 

Хэрвээ танд урьд нь ажиглагдаж байгаагүй дараах шинж тэмдгүүд илэрвэл эмчид хандах нь зүйтэй:

  • Үтрээний халдвар, үрэвслийн шинж тэмдэг анх удаа илэрсэн бол эмчид хандан шинжилгээгээ өгч, шалтгааныг тодруулан, зовиурыг хэрхэн ялгах зөвлөгөө авч, цаашид анхаарах зүйл дээр ярилцах хэрэгтэй.
    • Урьд нь ажиглагдаж байсан үтрээний халдварын шинж тэмдэг өөрчлөгдсөн бол
    • Бэлгийн олон хавьтагчтай эсвэл шинээр харьцаанд орсон бол бэлгийн замын халдварт өвчин авсан байх магадлалтай. Зарим бэлгийн замын халдварт өвчнүүдийн шинж тэмдэг нь далд хэлбэрээр, нянгийн гаралтай үтрээний үрэвсэл төст хэлбэрээр явагдаж болно
    • Мөөгөнцрийн үрэвслийн эмчилгээ хэрэглэсэн ч шинж тэмдэг арилахгүй, улмаар халуурах, үтрээний эвгүй үнэртэй ялгарал нэмэгдвэл

Бактерийн гаралтай вагинозын үед үтрээнд орших зарим бичил биетийн тоо хяналтгүй өссөнөөс үрэвсэл үүсдэг. Ихэнх тохиолдолд “ашиггүй”(анаероб төрлийн) нянгийн тоо “ашигтай нян” лактобоциллыг давамгайлж, үтрээний бичил орчны тэнцвэр алдагдан, үрэвсэл үүсэх шалтгаан болно.

Хэдийгээр үтрээний үрэвсэл ямар нэг эмчилгээ хийлгүйгээр эдгэрэх бололцоо байдаг ч шинж тэмдэг илэрсэн эмэгтэй хүн бүр хүндрэлээс сэргийлж, эмчилгээг гүйцээж хийлгэх шаардлагатай. Бактерийн үрэвсэл эмэгтэйд нь илэрсэн байхад эрэгтэй нь эмчилгээ хийлгэх шаардлагагүй.

Үтрээний үрэвслийг эмчийн заавраар антибиотик эмээр эмчилж болно. Эмчилгээнд метронидазол, клиндамицин 2 төрлийн антибиотик өргөн хэрэглэгддэг. Аль ч эмчилгээ бүх эмэгтэйчүүдэд (жирэмсэн ялгаагүй) тохирох бөгөөд гагцхүү эмчилгээний тун нь ялгаатай байна. Үтрээний үрэвслийн шинж тэмдэг антибиотик эмчилгээ эхэлснээс 2-3 хоногийн дараа арилах ч, эмчилгээг 7 хоног үргэлжлүүлэх шаардлагатай. Шинж тэмдэг арилмагц эмчилгээгээ зогсоож болохгүй. Эмчилгээг бүтэн курс хийх шаардлагатай. Бүрэн гүйцэд эмчлэгддэг, үр дүн сайтай, цөөн хэдэн харш нөлөөтэй. Гэвч антибиотик эмчилгээ үтрээний үрэвслийг дарах боловч, мөөгөнцөр үүсгэж болзошгүй. Мөөгөнцөр нь загатнах, улайх, ээдмэг маягийн цагаан ялгарал гарах зэрэг шинж тэмдгээр илэрнэ. Хэрвээ танд эдгээр шинж тэмдгүүд илэрвэл эмчид хандаж, зөвлөгөө аваарай.

Хэдийгээр үтрээний үрэвслийг үр дүнтэй эмчилсэн ч шинж тэмдэг нь 3-12 сарын дотор дахих тохиолдол элбэг байдаг. Эрдэмтэн, судлаачид дахисан үтрээний үрэвслийг эмчлэх аргуудыг нээн илрүүлсээр байгаа. Ашигтай бичил биетийн эмчилгээний шинэ аргуудыг хэрэглэж болно. Хэрвээ танд эмчилгээ хийлгэсэн ч, шинж тэмдэг төд удалгүй дахин илэрвэл эмчилгээний сонголтын талаар эмчтэйгээ зөвлөлдөөрэй. Метронидазол эмчилгээг үргэлжлүүлэн хэрэглэх шаардлага гарч болно.

МӨӨГӨНЦӨР ҮРЭВСЛИЙН ТУХАЙ

Хөрөнгийн бүлгийн бичил биет болох мөөгөнцөр нь бидний биед хэвийн оршиж байдаг. Хэрвээ таны бие эрүүл, дархлааны тогтолцоо сайн, бодисын солилцоо тэнцвэртэй байвал таны биеийн ашигтай нянгууд мөөгөнцрийн тоог хэвийн хэмжээнд барьж байдаг. Харин өвчин эмгэг болон дааврын шалтгаанаар таны бодисын солилцооны тэнцвэр алдагдаж, антибиотик эмчилгээг удаан хугацаагаар хэрэглэж, зохисгүй хоолловол мөөгөнцрийн тоо хяналтгүй өсч, үрэвсэл эхэлдэг.

Мөөгөнцөр нь нянгийн үрэвсэлтэй харьцуулахад илүү өөрийн гэсэн өргөн хүрээний өвөрмөц явцтай. Биеийн ерөнхий эрүүл мэнд суларвал мөөгөнцрийн үрэвсэл биеийн ихэнх эрхтэн тогтолцоонд ямар нэг хэмжээний нөлөө үзүүлнэ. Мөөгөнцрийн анхдагч хэлбэр болох хөрөнгийн биет нь таатай нөхцөлд хувирч, төлөвшин гэдэсний хананд байршин тархдаг.  Гэдсэнд мөөгөнцөр идэвхтэй хэлбэрт төлөвшин гэдэсний салстаар цусанд шимэгдэн бүх биеэр түгээгдэх эсвэл гадагшилж арьс салстаар тархаж үржин үрэвсэл үүсгэдэг. Мөөгөнцөр нь гэдсэнд задрахад ялгарах хортой бодисууд цусанд шимэгдэн “гэдэсний хямралын хам шинж”-ийг үүсгэж, хоолонд харшламтгай болох, толгой хүчтэй өвдөх, сэтгэл санаа тайван биш болох зэрэг шинж тэмдгээр илэрнэ. Гэдсэнд үржсэн мөөгөнцөр нь шингэн гүйлгэх, өтгөн хатах, гэдэс дүүрэх шалтгаан болдог. Мөөгөнцрийн тархалт, үрэвслийн талаарх дараах мэдээллүүдийг хүлээж авна уу.

Мөөгөнцөр цусны эргэлтэнд нэвтэрсэн байхад биеийн бусад хэсэгт тархах бололцоотой болно. Тэдгээр нь бие махбодийн салслаг бүрхэвчийн бүтэцтэй аль ч хэсэгт амьдрах чадвартай байдаг. Ихэвчлэн үтрээ, ходоод гэдэс, хамрын салстад байрлаж, эсийн мембран бүрхэвчийг гэмтээж задлан бусад нян, вирусыг хооллодог.

Мөөгөнцөр нь дааврыг зохицуулдаг дотоод шүүрлийн тогтолцооны үйл ажиллагааг алдагдуулж гэмтээснээс жин нэмэх, эсвэл ихээр турах, сарын тэмдгийн өмнө зовиурлах хам шинж, сарын тэмдгийн мөчлөг алдагдах, үе мөч өвдөх, астма, харшил, булчин цуцах болон архаг ядаргаа зэрэг олон янзын хүндрэлийг үүсгэж болзошгүй.

Мөөгөнцрийн эх үүсвэрийн онцгой шалтгаан байхгүй. Нэг хүнд нөлөөлсөн хүчин зүйл нөгөө хүнийхээс маш ялгаатай байж болно. Энгийнээр тайлбарлавал, мөөгөнцөр үржихэд нөлөөлдөг цорын ганц шалтгаан байхгүй бөгөөд нийтлэг олон эрсдэлт хүчин зүйлүүд давхацсан байж мөөгөнцрийн үрэвсэл үүсэх шалтгаан болдог. Антибиотик эмчилгээг удаан хугацаагаар хэрэглэх нь мөөгөнцөр үүсгэдэг хүчин зүйлийн нэг бөгөөд бие дэх ашигтай бактерийг устгаснаар мөөгөнцөр үржих нөхцөл бүрдэнэ. Мөн түүнчлэн дааврын тэнцвэр алдагдах, жирэмслэлтээс хамгаалах дааврын эм хэрэглэх, даавар орлуулах эмчилгээ хийлгэх, бэлгийн бойжил гүйцэх, жирэмслэх, цэвэрших зэрэг дааврын хүчтэй хэлбэлзлүүд нөлөөлнө. Сахар ихтэй болон боловсруулсан хоол хүнс нь мөөгөнцрийг тэжээж, идэвхжлийг нэмэгдүүлдэг.

Мөөгөнцөртэй үр дүнтэй тэмцэхийн тулд хамгийн түрүүнд үүсгэсэн хүчин зүйл, нөхцлийг нь олж тогтоох нь зүйтэй. Сахар нь мөөгөнцрийг идэвхжүүлдэг тул мөөгөнцрөөр өвчилсөн үедээ бялуу, жигнэмэг, чихэр, амттан гэх мэт сахар ихээр агуулсан хүнсний бүтээгдэхүүний хэрэглээгээ багасгах хэрэгтэй. Зарим төрлийн жимс байгалийн чихэрлэг фруктозыг маш ихээр агуулдаг тул жимсийг зөв сонгож хэрэглэдэг байх хэрэгтэй. Гэхдээ эрүүл мэндийн ач холбогдолтой жимсний хэрэглээгээ хязгаарлахаасаа өмнө чихэр, гурилан бүтээгдэхүүнээ илүүтэйгээр хязгаарлах нь зөв. Согтууруулах ундаанд глюкозын нэгдэл ихээр агуулагддаг тул мөөгөнцрийн үрэвслийн дайрлага их давтдаг хүмүүс татгалзах нь чухал.

Дасгал бэлтгэлийг тогтмолжуулж, аль болох идэвхтэй хөдөлгөөнтэй байх. Хөдөлгөөний идэвхтэй байх нь бие махбодид хүчилтөрөгчийн хэмжээг нэмэгдүүлж, мөөгөнцөртэй үр дүнтэй тэмцэхэд туслахаас гадна стрессийг бууруулдаг. Мөөгөнцрийн үрэвслийн бүрэн гүйцэд эмчлэгдэхгүй, эргэж олон дахидаг явц болон зовиур нь маш их ядрааж,  юунаас болоод байгаа шалтгааныг тодорхойлж чадахгүй таныг зовоож, дарамтанд оруулах байдал гарч болзошгүй. Тэдгээр зовиур, шинж тэмдэг хүндэрч, ажлаа хэвийн хийх бололцоогүй болгож дотно харьцаанд ч нөлөөлөх хүртэл тохиолдол гардаг тул мөөгөнцөр бүрэн гүйцэд арилахгүй байгаа хүчин зүйлийг зөв оношлох шаардлагатай.

Цусан дахь төмрийн хэмжээгээ хянаж байгаарай. Хүчилтөрөгч дутагдалтай орчинд мөөгөнцөр үржих таатай орчин бүрддэг. Тиймээс таны цусанд хүчилтөрөгчийг зөөвөрлөх хангалттай хэмжээний төмөр байхгүй тохиолдолд зөв зохистой хооллосон ч мөөгөнцөр үржих болно.

Ямар нэг хоолноос харшилтай эсэхээ мэдэх. Хэрвээ та тодорхой нэр төрлийн хоол хүнсийг шингээж чаддаггүй бол уг хоол ходоод гэдсэнд удаан хугацаагаар хадгалагдан мөөгөнцрийг тэжээх аюултай. Гурил, буудай, сүүн бүтээгдэхүүн таардаггүй байж магадгүй гэж таамаглан хорьж байснаас танд үнэхээр харшил байгаа эсэхийг түрүүлж тодорхойлох нь зүйтэй.

Зохистой хоолны дэглэм нь дархлааны тогтолцоог эрүүл байлгахад чухал үүрэгтэй. Мөөгөнцрөөр өвчилсөн ихэнх хүмүүс Омега-3,6 зэрэг нэн чухал өөхний хүчлээр дутмаг хоол хүнс хэрэглэдэг байсан нь ажиглагдсан тул хоолны дэглэмдээ флаксийд тос /манай сэтгүүлийн 14-р дугаарт танилцуулсан/ болон тослог загас ахиухан хэрэглэх, эсвэл нэмэлт бүтээгдэхүүн хэлбэрээр хэрэглэж болно. Шаардлагатай шим тэжээлээ хоол хүнснээсээ бүрэн авч чадахгүй байгаа үед амин дэм, эрдэс бодисын нэмэлт бүтээгдэхүүн хэрэглэх нь зүйтэй.

Ацидофилус зэрэг пробиотик бүтээгдэхүүнийг хэрэглэснээр ходоод гэдсэн дэх ашигтай нянгуудыг сэргээж, мөөгөнцөр үржихээс сэргийлнэ. Тодорхой ургамлын бэлдмэлүүдээр зарим төрлийн мөөгөнцрийн анхдагч үрэнцрүүдийг устгаж болох ч  бүх төрлийн мөөгөнцрийг нэг дор төгс эмчлэх эм бэлдмэл гэж байдаггүй тул зөвхөн өөртөө тохирох эмчилгээг сонгохын хамт үржих тэжээгдэх нөхцлийг нь үгүй хийхээр амьдралаа зохицуулаарай. Мөөгөнцрийн эсрэг ургамлын гаралтай бүтээгдэхүүний эмчилгээний үр дүнг удаан хугацаагаар хэрэглэж байж харагддагийг анхаараарай.

Мөөгөнцрийг үрэвслийн үр дагаваар, удаан явцаас нь зарим хүмүүс сэтгэлээр унах байдал их байдаг ч уйгагүй тэмцэж өөртөө тохирох эмчилгээний зөв аргыг олж чадвал эрүүл байхын жаргалыг дахин мэдрэх боломжтой.

ТРИХОМОНИАЗЫН ШИНЖ ТЭМДГҮҮД

Трихомониаз нь Trichomonas vaginalis хэмээн эгэл биетийн шээс бэлгийн замд үүрлэн бохирдуулж, үрэвсэл үүсгэх халдварын хэлбэр юм.

Трихомониазын шинж тэмдэг ихэвчлэн халдвар авснаас хойш 1 сарын дотор илэрдэг ч, халдвар авсан эрэгтэй, эмэгтэй хүмүүсийн бараг тэн хагаст ямар нэг шинж тэмдэг илрэхгүй явах нь элбэг. Уг өвчний халдвар авсан эмэгтэйчүүдэд үтрээний эргэн тойрон загатнах, хүндүүрлэх болон үтрээнээс хэвийн бус ялгарал гарах зэрэг шинж тэмдэг илэрдэг бол эрэгтэйчүүд шээх үед хорсож өвдөх, бэлэг эрхтнээс гарах шингэн цагаан ялгарал нэмэгдэж илэрдэг байна. Ерөнхийдөө трихомониазын шинж тэмдэг бусад бэлгийн замын халдварт өвчнийхтэй төстэй байдаг.

Эмэгтэйчүүдэд илрэх шинж тэмдэг

Трихомониазын халдвар эмэгтэйчүүдийн ихэвчлэн үтрээ болон шээсний сүвийг хамарсан үрэвслийн дараах шинж тэмдгүүдээр илэрнэ:

  • үтрээнээс өтгөн, шингэн, хөөсөрхөг, шар-ногоон өнгөтэй хэвийн бус ялгарал гарах
  • ялгарлын хэмжээ хэвийн хэмжээнээс илүү гарах, загасны төст эвгүй үнэртэй байх.
  • үтрээний эргэн тойрон загатнах, хүндүүрлэх, хавдах. Мөн заримдаа гуяны дотор тал загатнах
  • шээх болон бэлгийн харьцаанд орох үед өвдөх, таагүй мэдрэмж төрөх
  • хэвлийн доод хэсгээр өвдөх

Эрэгтэйчүүдэд илрэх шинж тэмдэг

Трихомониаз нь эрэгтэйчүүдэд ихэвчлэн зөвхөн шээсний сүвийн үрэвслийн хэлбэрээр явагддаг бөгөөд ховор тохиолдолд л бэлэг эрхтэний үзүүр, тээрхий, түрүү булчирхайнд нөлөөлнө.

Халдвар авснаар дараах шинж тэмдгүүд илэрнэ:

  • шээх болон үрийн шингэн гадагшлах үед өвдөх
  • хэвийн үеийнхээс илүү ойр ойрхон шээх шаардлага гарах
  • бэлэг эрхтэнээс гарах цагаан ялгарал нэмэгдэх
  • бэлэг эрхтэний үзүүр болон тээрхий хүндүүрлэх, улайж, хавдах

Үтрээ болон шодойноос арчдас авч, лабораторийн шинжилгээ хийж трихомониазыг оношилж болно. Хэрэв шинжилгээгээр танд трихомониазын халдвар илэрвэл таны бэлгийн хамтрагч мөн адил шинжилгээнд хамрагдаж, эмчилгээ хийлгэх шаардлагатай.

Трихомониаз үүсгэгч эгэл биет нь хамгаалалтгүй бэлгийн харьцаанд орсноор халдварлахаас гадна секс тоглоом болон хэрэгслийг дамжуулж хэрэглэснээс халдвар тархах боломжтой. Олон бэлгийн хавьтагчтай байх нь халдвар авах эрсдэлийг нэмэгдүүлнэ. Бэлгийн идэвхтэй амьдралтай хэн бүхэн трихомониазаар өвчилж, халдвар тараах бололцоотой гэдгийг санаарай.

Трихомониазын халдвар амаар болон шулуун гэдсээр бэлгийн харьцаанд орох, үнсэх, тэврэх, аяга таваг сольж хэрэглэх, суултуур болон алчуураар дамждаггүй.

Трихомониазын халдвар авахаас сэргийлэх хамгийн найдвартай арга бол аюулгүй бэлгийн харьцаа юм. Бэлгэвч тогтмол хэрэглэж, секс тоглоом болон хэрэгсэлд бэлгэвч углаж, хэрэглэсний дараа сайтар угаах хэрэгтэй.

Трихомониазын халдварын хурц үрэвсэл зөвхөн тууштай антибиотик эмчилгээгээр эдгэрдэг. Халдвар авсан ихэнх эрэгтэй, эмэгтэй хүмүүс метронидазол антибиотикийг 5-7 хоногийн турш өдөрт 2 ширхгээр ууж эмчлэх заалттай байдаг ч хүн бүрийн онцлогт тохирсон тун болон үргэлжлэх хугацааны талаар эмчээс зөвлөгөө аваарай.

Антибиотик эмчилгээг бүрэн гүйцэд хийх нь чухал бөгөөд эмчилгээний явцад халдвар дахин авахаас сэргийлж, бэлгийн харьцааг тэвчих нь зүйтэй.

Эмчилгээг бэлгийн хамтрагчтайгаа хосоороо хийлгэх шаардлагатай байдгийг анхаарна уу.

GUIDELINES

БЯЛДАРЖУУЛАХ ХҮЧНИЙ ДАСГАЛААР ЭХЛЭН ХИЧЭЭЛЛЭХЭД МЭДВЭЛ ЗОХИХ ЗӨВЛӨМЖҮҮД

Хийх дасгалаа хийгээд сурчихсан, өөрийн гэсэн зорилготой болчихсон, булчин нь зангирсан хүмүүсээр дүүрэн бялдаржуулах танхимд ороход айдас төрүүлмээр санагдаж болно. Иймээс булчингаа хөгжүүлж өөрийгөө бялдаржуулахаар шийдсэн бол та эхлээд гэртээ:

- суниах

- тохойн дээрээ тулж, их биеэ хавтгайгаар өргөж барих

- жинтэй үндсэн суулт болон хайчин суулт

зэрэг биеийн жингээр ачааллах дасгалуудыг зөв болон аль болох олон давталтаар хийж сурсан байх хэрэгтэй. Эдгээр дасгалуудыг хийж дадлагажихаас гадна дасгалаас мэдрэх тааламжийг мэдэрдэг болох нь мөн чухал.

Эдгээр анхан шатны дасгалуудыг өдөр тутам хийж заншсаны дараа 1-2 өдөр жингийн ачаалалтай дасгалуудаар биеэ ачааллаж эхлэх нь зүйтэй. Өөрөөр хэлбэл ердийн дасгалуудыг тодорхой жинтэй гантель болон туухайгаар хүндрүүлж хийдэг болох хэрэгтэй. Бүх дасгалуудыг жингээр ачааллаж даахгүй байсан ч чадах чинээгээр бага багаар эхэлж өдөр бүр багаар нэмэгдүүлэхийг зориорой.

Та бялдаржуулах биеийн хүчний дасгалыг эрчимтэй хийж эхлэх таны зорилго биеийн ерөнхий эрүүл мэнддээ анхаарах, жин хасах, булчингаа хөгжүүлэх зэрэг аль нь ч байсан доорх мэдээллүүд танд зөв мэдээлэл өгч, эрүүл мэндээ сайжруулж, бие бялдраа хөгжүүлэх зорилгоо биелүүлэхэд тань гарцаагүй тусална.

Зөвхөн хоолны хатуу дэглэм эсвэл зүрхний хэмнэл эрчимжүүлдэг дасгалаар үр дүнд хүрч чадаагүй бол хүчний дасгалаар илүүдэл жингээ богино хугацаанд хасч болдог. Бялдаржуулах хүчний дасгалаар долоо хоногт 2 удаа 12 долоо хоногийн турш тогтмол хийснээр дараах үр дүнд хүрнэ:

  • Булчингийн ширхгийн хэмжээ нэмэгдэнэ
  • Булчингийн агшилтын хүч нэмэгдэнэ
  • Шөрмөс чангарна
  • Үе мөч, холбоос эд бэхжинэ

Ингэсний үр дүнд бие махбодийн эрүүл чийрэг байдал сайжирч, булчин шөрмөс бэхжин бэртэл гэмтлийн эрсдэл багасахын хамт бие галбиржин чангарч, гадаад үзэмж сайжрахад хэнд ч үргэлжлүүлэн илүү эрчимтэй дасгал хийх урам өгнө.

Биеийн хүчний дасгалын дараах түгээмэл алдаануудаас зайлсхийгээрэй

  • Богино хугацаанд хэт хүнд жин өргөдөг болох. Хичээллэж эхлэхдээ аль болох өөрийн өргөж чадах бага жингээс өргөх нь зүйтэй. Гантельтай дасгал хийхэд даахгүй савлаж байвал жин ихдэж байгаа шинж тэмдэг байдаг. Жин өргөхдөө хэт их эрчтэй хөдөлгөөн гэмтэл авах магадлалыг нэмэгдүүлэх тул болгоомжтой байх хэрэгтэй.
  • Жингийн ачааллыг багадуулах. Бэртэл авахаас болгоомжлох нь зүйтэй ч  сонгосон жинг 30 удаа хүндрэлгүй өргөж чадаж байвал уг жин хөнгөдөж байх магадлалтай тул жингийн хэмжээг нэмэгдүүлэх хэрэгтэй.  Зөвлөгөө: Гантель эсвэл туухайн жинг хүндрүүлэхдээ өмнөх жингийн 5 хувиас илүүгүй хэмжээгээр нэмдэг байх нь зүйтэй.
  • Жин өргөдөг хурдыг хэтрүүлэх. Жин өргөхдөө аажим, хяналттай хийвэл булчин илүү ачаалал авч, хүчтэй болдог. Удаан бөгөөд хяналттай хөдөлгөөнөөр нэг дор олон булчингийн ширхгийг хамтад нь оролцуулах боломжтой. Ингэснээр ширхгүүд нь тасарч гэмтэх магадлал бага байдаг. Санамж: Ясны үе мөч орчмын тулгуур булчин хүчтэй байх тусам тухайн үе мөч нь төдий чинээ бат бэх байдаг. Хэрвээ та анх удаа дасгал хийж байгаа, эсвэл дасгал хийлгүй удаан хугацаагаар тасалдсан бол үе мөчөө анхаараарай.
  • Дасгал хооронд хангалттай амрахгүй байх эсвэл хэт удаан завсарладаг байх аль аль нь дасгалын зорилгод сөргөөр нөлөөлнө. Зөвлөмж: Дасгалын оролт бүрийн хооронд 30-90 секунд завсарлах нь хамгийн тохиромжтой.

Хүчний дасгалын горим, давталтын тоо, жингийн хүндийг зөв тохируулах нь

Дасгалыг хэдэн удаагийн давтамжаар, ямар горимоор гүйцэтгэх нь таны зорилгоос шалтгаална.

  • Биеийн өөхийг багасгаж, булчин хөгжүүлэх зорилготой бол: 10-12 удаагийн давтамжтай 1-3 удаа хийж гүйцэтгэхэд тохирох жин сонгож (анх хичээллэж байгаа хүмүүс дээрх давтамжаар 1 удаа, эрчтэй хичээллэгсдэд 2-3 удаа) хийх нь тохиромжтой. 10-12 давтамжийн оролт болгоны хооронд 30-60 секунд амарч, бэлтгэлийн хооронд ядаж 1 өдөр алгасч амардаг байх.
  • Булчингийн масс нэмж, бялдаржуулах зорилготой бол:  жин ихтэй боловч 4-8 удаагийн давтамжтай өргөж чадах жин сонгож гүйцэтгэдэг байх. 4-8 давтамжтай 3 ба түүнээс олон оролт гүйцэтгэх горимыг баримтална. Оролт бүрийн хооронд 1-2 минут амарч, бэлтгэлийн хооронд 2-3 өдөр завсарлана. Анх хичээллэж байгаа хүмүүс 7 хоног хөнгөн хэлбэрийн дасгал хийж хэвшсэний дараа ачааллыг нэмэгдүүлж, өргөх жинг хүндрүүлдэг байх нь чухал. Хүнд жинтэй дасгалыг хувийн дасгалжуулагчийн хяналтанд хийх нь тохиромжтой.
  • Эрүүл мэнд, булчингийн тэсвэр хатуужлыг сайжруулах зорилготой бол: 12-16 удаагийн давтамжтайгаар 1-3 оролт гүйцэтгэхэд тохирох жингийн ачааллыг сонгож, оролт бүрийн хооронд 20-30 секунд амарч, бэлтгэлийн хооронд ядаж 1 өдөр амардаг байх.

Танд ямар төрлийн дасгал тохирох вэ?

Хэрвээ та бялдаржуулах хүчний дасгалын талаар сайн мэдэхгүй, өөрт тохирох дасгалыг сонгохдоо эргэлзэж байвал зөвхөн танд тохирсон дасгалын хөтөлбөрийг санал болгох хувийн дасгалжуулагчийн удирдлаган доор хийдэг байвал хамгийн үр дүнтэй байдаг. Та биеийн бүх булчингуудыг тэнцвэртэй хөгжүүлэхийн тулд долоо хоногийн турш жигд дасгалжуулбал бэртэл гэмтлээс сэргийлэх ач холбогдолтой. Та хувийн дасгалжуулагчтай болохыг сонирхож байвал 91911958 дугаарын утсаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл аваарай.

Бялдаржуулах дасгалд тохируулсан хооллолтын төлөвлөгөө

Завгүй амьдралын хэв маягтай болсон орчин үед дасгал хөдөлгөөн хийх цаг гаргах нь амаргүй байдаг. Хичээж зав гаргалаа гэхэд хүндхэн ачаалалтай дасгалын ачааллыг даахуйц эрч хүчээр хангах хоол унд, шим тэжээлийг тохируулах нь нэмэлт сорилт болдог. Дасгал  хийхийн өмнө хэт их, эсвэл буруу хооллох нь дасгалын ачааллыг даах эрч хүчгүй болгох, эсвэл хүнд хооллосноос хоол шингэж чадахгүй, ходоод өвдөх, дотор муухайрч, бөөлжүүлэх, ядрахад хүргэж болзошгүй. Сүүлд хоол идсэнээс хойш 6 цаг өнгөрсний дараа эрчтэй дасгал хийвэл, ачааллыг даалгүй ядран гүйцээж чаддаггүй.

Иддэг хоолны төрөл, хэмжээ болон зөв цагаар хооллодог байх нь маш чухал. Өглөө гүйдэг хүмүүст өглөөний цай тохиромжгүй бөгөөд харин өглөөний цайгаа уугаад үд дунд хөнгөн гүйж болно.

Хоолны хувьд таны гол зорилго бол дасгал хийх явцад бие махбодийг эрчим хүчээр хангах хэмжээний шим тэжээлтэй хоол хүнсийг хэрэглэж, ходоодонд задралгүй хуримтлагдаж үлддэггүй байх зөв төрлийн хоол байх хэрэгтэй. Бэлтгэлийн өмнөх хоолны зөв дэглэм нь дасгалын явцад өлсөх мэдрэмжийг төрүүлдэггүй байх хэрэгтэй. Нүүрс ус агуулсан хүнс хурдан задарч илчлэгээ ялгаруулж дуусдаг бол уураг, тосоор баялаг хоол хүнсний төрөл идсэн хэмжээнээс шалтгаалж ходоодонд илүү удаан задарч илчлэгийг аажмаар ялгаруулсан хэвээр байх тул биеийг их хэмжээний хүчний дасгал гүйцэтгэж дуустал илчлэгээр хангах боломж олгодог. Их хэмжээний уураг агуулсан хоол нь ходоодонд 6 цаг хүртэл задарч боловсруулагдана.

Хооллох дундуур хөнгөн зууш хэрэглэвэл орцноосоо шалтгаалж ходоодонд нэг цаг орчим хадгалагдана. Нүүрс усаар баялаг зууш хурдан задарч ходоодонд хуримтлагддаггүй тул  бэлтгэл хийхээс 2 цагийн өмнө идвэл ходоод хөнгөн байхын хажуугаар,  дасгал хийж гүйцэтгэхэд хангалттай энергитэй байна.  Ихэнх тамирчид ачаалал ихтэй бэлтгэл хийхээс 2 цагийн дотор хүнд хоол идэхээс зайлсхийдэг ч, нэг цагийн өмнө хөнгөн зууш идэж бэлтгэлийн ачааллын даацыг нэмэгдүүлж болно.

Дасгалын өмнө хооллох зарчим

Өөрт хамгийн тохиромжтой хооллолтын дэглэмийг мэдэхийн тулд олон төрлийн хоолны туршилт хийхдээ доорх мэдээллийг санаарай:

  • Нүүрс ус ихээр агуулсан, өөх тос багатай хөнгөн зууш нь амархан шингэж, дасгалын ачааллыг даахад шаардагдагдах цусан дахь сахарын түвшинг тохируулж өгдөг.
  • Ходоод гэдсэнд удаан задарч шингэдэг өөх тостой хоол болон зууш идэхээс татгалзах нь зүйтэй.
  • Хоолны орцондоо уургийг зохистой хэмжээгээр оруулж байгаарай (зөвхөн өлсөх мэдрэмжийг дардаг байх хэмжээний).
  • Шингэн хангалттай хэмжээгээр уух. Жимсний шингэн нухаш шаардагдах энерги болон шингэнийг хамтад нь нөхөж өгдөг.
  • Хөнгөн бэлтгэл хийхийн өмнө хөнгөн зууш идэж болно. Харин өндөр ачаалалтай дасгалын өмнө тэжээллэг хоолыг задарч шингэх хангалттай хугацааны өмнө хэрэглэж байгаарай.

Хэр хүнд хоол идсэнээс шалтгаалж 30 минутаас 2 цаг хүртэлх хугацааны дараа дасгалаа хийж эхлэх хэрэгтэй. Хүнд хоол идсэн бол илүү удаан хүлээх шаардлагатай. Харин бор гурилан зууш, жимсний шингэн нухаш зэрэг хөнгөн хоол идсэн бол та 30 минутын дараа бэлтгэл хийхэд бэлэн болно.

Дасгалын цаг болон ачаалалд тохируулан хооллох дэглэм

Өглөө босонгуутаа дасгал хийдэг бол дасгалын өмнө жимс эсвэл бага хэмжээний жимсний шүүс болон ус уухад хангалттай. Харин бага үдийн цагаар дасгал хийдэг бол өглөөний цайндаа нүүрс усаар баялаг овьёос будаа, бүхэл үрийн тарианы талх, жимсний чанамал идвэл дасгал хийхэд шаардлагатай эрчим хүчээ авч чадна. Өдрийн хоолны өмнө өдрийн цагаар бэлтгэл хийдэг бол дасгалын өмнө хөнгөн зууш идээд, дараа нь нүүрс ус, уургаар баялаг өдрийн хоол идвэл зарцуулсан эрчим хүчээ нөхөж чадна. Үдээс хойш  дасгал хийдэг хүмүүс чанартай өглөөний цай, өдрийн хоол идсэн байдаг тул дасгал хийхээс өмнө нэмж зууш идээд байх шаардлагагүй. Оройн хоолноос өмнө дасгал хийдэг бол аяга тараг, жимс зэрэг хөнгөн зууш таныг хэрэгцээт эрчим хүчээр хангах болно. Оройн хоолны дараа дасгал хийвэл идсэн оройн хоолны хэмжээнээс шалтгаалж хоол шингэтэл хүлээж байгаад дасгал хийж байгаарай.

  • Туршиж үзэж байгаад зөвхөн өөртөө тохирсон хооллолтыг олж аваарай

Дээрх зөвлөмжүүд нийтлэг удирдамж юм. Хувь хүн бүр хоорондоо ялгаатай бөгөөд өөрийн гэсэн өвөрмөц хоол шингээх тогтолцоотой байдаг. Тиймээс бэлтгэл хийхэд танд ямар хоол, тэжээл илүү тохиромжтой байгааг өөрөө туршиж сонгоорой. Нэг хэсэг хүмүүст өдөр хоол идсэн даруйдаа бэлтгэл хийхэд гайхалтай үр дүнтэй байхад, бусад нь ходоод дүүрч эвгүйрхэн хөдөлж чадахаа больдог. Хүн бүрийн биеийн эрч хүч  хоорондоо ялгаатайгаас гадна тухайн өдрийн биеийн байдлаас мөн шалтгаалах нь элбэг.

  • Хоолны болон бэлтгэлийн тэмдэглэл хөтөлж дүгнэлт хийдэг байх

Идсэн хоол, хийсэн дасгал, үр дүн болон мэдрэмжийнхээ тухай бичиж тэмдэглэ. Ингэснээр танд хамгийн эрч хүч өгдөг эсвэл ядраагаад байгаа хоолоо олж мэдэж болно. Зарим хамгийн сайн тэжээллэг, чанартай гэсэн хоол танд тохирохгүй байж болно.

Дасгалын дараах хооллолтын зөвлөмж

Бэлтгэл хийсний дараа 1-2 цагийн дотор нүүрс усаар баялаг хоол идэж ачаалалд ядарсан булчинд тэжээл өгвөл маргаашийн дасгалын ачаалалд  эрчим хүчийн нөөц болж өгөхөд тустай. Мөн дасгалын явцад болон дараа шингэнийг сайн нөхөж ус уудаг байх нь нэн чухал. Бэлтгэлийн үеэр ядарч сульдах нь ихэвчлэн бие махбодид шингэн  болон нүүрс ус дутагдсанаас шалтгаалдаг болохыг судалгаагаар тогтоожээ. Дасгалын явцад шаардагдах элчийг нөөцлөгдсөн нүүрс уснаасаа авч дуусгадаг тул өдөр бүр алгасалгүй ачаалал авдаг хүмүүст дасгалын дараа шингэн болон нүүрс усаа хангалттай ууж дараагийн өдрийн дасгалын элчийг нөөцлөхөд хэрэгтэй байдаг. Хүндийн жинтэй ачаалал авдаг болон өдөр бүр 60 минутаас илүү урт хугацаагаар эрчтэй дасгал хийдэг хүмүүс дасгалын дараа шингэн болон нүүрс усаа хангалттай ууж идэж байх нь зүйтэй.

Нэмж хэлэхэд, дасгалын дараах хооллолтонд уургийн хэрэглээ чухал үүрэгтэй. Уураг нь дасгалын үеэр гэмтсэн эдийг нөхөн сэргээхэд тусалдаг. Хэрвээ дасгал хийснээс хойш 2 цагийн дотор уургийг нүүрс устай хамт хэрэглэвэл нүүрс усны нөөцийг сэргээхэд дэмжлэг болдог.

FEARLESSLY

АЙДАСГҮЙГЭЭР НАСЖИХ НЬ

Нас ахих тусам өөртөө илүү их итгэлтэй болж, амьдралаас сэтгэл ханамжтай байх ухаан суудаг тул амьдралын шимийг эдлэх оргил цаг ирдэг.

Тогтвор суурьшилтай болж, амьдралын шинэ үе шатыг угтаж байхдаа бид ихэнхдээ хүлээж байгаа ирээдүйн боломжоо биш хойч үеийнхээ үйл явдал дээрээ төвлөрөх нь элбэг байдаг. Гэтэл бид амьдралаас суралцсан туршлага болон хэрсүү  ухаандаа  тулгуурлан амьдралынхаа дараагийн шинэ бүлгийг шинэ зорилго, төлөвлөгөө бүхий сэтгэл хөдлөлөөр дүүрэн эхлүүлж болно.

Насжиж хөгширдөг нь бидэнд хамаардаггүй, зөвхөн бусад хүмүүст л тохиолддог гэж санагддаг. Хүүхэд байхад 20 нас хүршгүй хол, 30 нас төсөөлшгүй их юм шиг санагддаг байснаа гэнэт 40-50 хүрч нас арав арван жилийн хурдтай хүрээд ирсэн байдаг.

Манай нийгэм насжилтыг алдагдал, хэрэгцээгүй болохтой адилтгаж үздэг -эрч хүч буурч, үр удмаа үлдээх бололцоогүй болж, эрүүл мэнд сулран чадавх бууран, гоо сайхнаа алдах зэргийг л олж хардаг. Бидний ойлголтоор нас ахисныг тос, будаг, үрчлээ дарах Ботокс тарилгууд, үсний будгаар өнгөлөн далдлах ёстой гэдэг. Зөвхөн гадна үзэмжээр залуу хэвээр байх нь эрч хүчээ хадгалсны баталгаа хэмээн үздэг ч насжихын хирээр хүний оюун ухааны потенциал нэмэгдэж, амьдралын боломж болон хандлага нээгддэг нь илт харагдаж байдаг.

Нас нэмэхийн хирээр нүдний хараа, ой санамж, булчингийн чангарал, арьсны уян хатан чанар муудаж байгаа нь илт мэдрэгддэг ч, бидний тархи хөгжсөн хэвээрээ, илүү олон нарийн мэдрэлийн сүлжээ үүсгэдгийг та мэдэх үү? Үүний хажуугаар сэтгэл хөдлөлийг  удирддаг тархины хэсэг болох амигдала сөрөг үйл явдалд бага, эерэг үйлдэлд илүү хариу үзүүлдэг болж хувирдаг. Өөрөөр хэлбэл уур уцаар, уйтгар гунигт сөрөг хариу үйлдлийг удаашруулж, эргэцүүлэн бодох чадварыг сааруулснаар сэтгэл хөдлөлөө илүү сайн удирддаг болно. Бидний шүүн тунгаах чадвар сайжирч, юуг анхаарахгүй орхихоо мэддэг болно.

Хэдийгээр энэ нь сайн тал боловч бид насжилттай эвлэрдэггүй нь зөвхөн бие махбодийн болон оюуны үйл ажиллагаа суларч байгаагаар л хүлээж авдагтай холбоотой. Нас нэмснийг толинд харагдаж буй дүр төрх болон олон нийт уг дүр төрхөнд ямар үнэлгээ өгдгөөр тодорхойлдог нь харамсалтай. 40-өөс дээш насны эмэгтэйчүүдийн 90 хувь нь толинд харахаас эмээдэг. Нэрт жүжигчид болон одууд “сайхан” насжиж байдгаараа нэрд гарсан байдаг ч хувийн гоо сайханч, хувийн дасгалжуулагч, хоолны мэргэжилтэнгүйгээр тэдгээр одуудын дайтай сайхан харагдах дарамтыг ердийн бидэнд мэдрүүлэх нь амаргүй.

Залуу харагдах шаардлагатай нүүр тулгарснаас эмэгтэйчүүд яах ч аргагүй 2 замын нэгийг сонгодог. Насжилтыг эсэргүүцэн, залуу дүр төрхөө хадгалж үлдэхийн тулд огцом  арга хэмжээ авах эсвэл юу ч хийлгүйгээр толгой дээгүүрээ хөнжлөө нөмөрч хэвтэн өөрийгөө гаргуунд нь хаяна. Гэвч эдгээр сонголтуудын дундах буюу аль ч насандаа хамгийн сайхнаараа харагдах сонголт бий.

Насжилттай бүү тэмц, залуу харагдах гэж бүү хичээ! Эмэгтэйчүүдийн гаргадаг түгээмэл алдаа бол амьдралдаа урагш тэмүүлэхийн оронд ихэвчлэн залуу насаа хадгалахын төлөө мятаршгүй эрчтэй тэмцэж эхэлдэг юм. Бодит насаа хүлээн зөвшөөрөхгүй байдгаас  гутрах, амьдрал баталгаагүй болж байгаа мэт бодлоос болж өөрийнхөө зорилго хүслийнхээ төлөө бус бусдад хэрхэн харагдахын төлөө үйлдэл хийж шийдвэр гаргадаг болно.

Нас нэмэх тусам өөртөө итгэлээ олж, туршлагажин, бусад хүмүүс юу гэж бодож байгаа бол гэсэн айдсаас чөлөөлөгдөх боломж олгодог тул бусдын таалалд нийцэх биш,  зөвхөн өөрийн ирээдүйн амьдралын төлөвлөгөөг гаргах эрхтэй болдог давуу талтай. Аливаа мөрөөдөл аяндаа бүрдэнэ гэж хүлээхийн оронд хуримтлагдсан хэрсүү ухаанаа хүссэнээ биелэхэд бүрэн ашиглах нь зүйтэй.

30 НАС ДӨХӨХ

30 нас дөхөөд ирэхэд ажил болон гэр бүлээ зохицуулж гүйцсэн байх ёстой гэсэн дарамтанд орох нь элбэг. Гэвч энэ насанд давшгүй  зорилго тавих шаардлагагүй – зөвхөн өөртөө хамгийн тохирсон, зөв сонголтыг хийх чадвартай болсон байхад л хангалттай.  30 насны төрсөн өдөр нь залуу наснаас нас бие гүйцэж, тогтож байгааг илэрхийлэх бэлгэ тэмдгийн шинжтэй баяр болно. 30 нас хүрэхдээ ихэнх хүмүүс амьдралынхаа ханийг олж, ажил албан тушаал нь тогтож, гэр бүлээ төлөвлөсөн байх нь элбэг байдаг. Харин та нас бие тогтож эхэлсэн ч санхүүгийн баталгаатай болж чадаагүй, гэр бүл тогтворжоогүй байвал өөрийн эрхгүй айдастай болж, 30 нас хүрэхэд бэлэн биш байна гэж бодож эхэлнэ. Гэвч энэ насыг  сургуулийн хичээлийн шинэ жилийг анги дэвшиж эхэлж байгаатай адилтган нэг жил өнгөрсөн ч, таны нас нэгээр нэмэгдэж, илүү ухаалаг болох тул жил бүр анги дэвших тусам асуудлыг шийдэх чадвартай болно гэж итгэх хэрэгтэй.

30 насны эерэг өөрчлөлтүүд:

  • Та тайвширч сурна. 30 нас хүрэхэд санаа зовох багасдаг нь хамгийн эерэг өөрчлөлт юм. Өмнө нь санаа зовоож, салахгүй зууралддаг байсан асуудлуудыг бага анхаарч, танин мэдэх нас юм.
  • Өөртөө итгэх итгэл нэмэгдэнэ. 30 нас хүрэхэд “үгүй” гэж хэлэх зоригтой болдог.
  • Бусадтай харьцах чадвар, дотно харьцаанд ухаалаг ханддаг болно. Нөхөрлөлд илүү бодитой хандаж, бусад хүмүүсийн хувийн зан чанарыг ойлгодог болно. Залуу байхад хүн бүрийг өөртэйгөө адилхан байлгахыг хүсдэг, өөрөө ч олны аяыг дагаж амьдардаг байсан бол харин 30 насанд өөрийнхөө өвөрмөц байдал, ялгааг илэрхийлж чаддаг болон өөртөө итгэх итгэл нэмэгдсэнээр найз нөхөддөө өөрийгөө шударга илэрхийлдэг, нөхөрлөлдөө илүү үнэнч, тууштай ханддаг болно.

ХҮСЭН ХҮЛЭЭСЭН 40 НАС

Их зүйлийг хүлээж харсан 20,30 насыг өнгөрсний дараа 40 нас хүрэхэд бүтээсэн  амжилтаа олж үнэлэх, тунгаан бодож тайвшрах боломж олдоно. Амьдралын арвин туршлага хуримтлуулсан тул энэ арван жилд та өөрийнхөөрөө аз жаргалтай, сэтгэл хангалуун амьдрах бололцоотой болдог. 40 настай эмэгтэйчүүд 20-30 наснаасаа эхэлсэн бүхий л хүнд хэцүү ажлын үр дүнг гаргаж, ажил албан тушаал, харилцаа холбоо, гэр бүлээ босгосон мэт харагдавч тэдгээр олон ачаалалд дарагдаж, ядарсан байдаг. Гэвч нөгөө талаас 40 нас хүрсэн ч, өөрийнхөө хүссэнд хүрч чадаагүй хүмүүс сэтгэлээр унаж, сэтгэл гутралд ч орох эрсдэлтэй байдаг.

40 нас хүрэхэд насжилт хөгшрөлтийн  физиологийн анхны шинж тэмдгүүд илэрч эхэлдэг үе юм. Амьдралынхаа энэ үе шатыг эмэгтэйчүүд байгалийн жам гэдгээс илүү жирэмсэлж, үр тээх бололцоо багасч,  залуу насны гоо үзэсгэлэнгээ алдаж байгаа нас эхэллээ гэж санаа зовниж эхэлдэг.

40 насаа сэтгэл хангалуун угтахад өөрийгөө бэлдэх нь:

  • Аливаа зүйлийн хоёр талыг олж харах нь чухал. Эхлээд 20 настайгаасаа хойш хэр их өсч, дэвжсэнээ эргэн харж, өөрийнхөө амжилтыг үнэл. Гэхдээ өдийг хүртэл биелүүлж амжаагүй зорилго, өөрчилж чадаагүй зуршлаа ойлгож ухаарах хэрэгтэй.
  • Хоёрдугаарт, таны ирээдүйд тун чухал нэг эсвэл хоёр зорилгыг өмнөө тавь.  Эдгээр зорилгуудыг та өөртөө зориулж бий болгох хэрэгтэй бөгөөд бусад хүмүүс таны өмнөөс шийдэж гаргасан зорилго биш. Дараа нь тавьсан зорилгодоо хүрч, урагш хөдлөхийн тулд бодит алхмуудыг хийж эхлээрэй.

20, 30 насыг даван туулсны дараа эмэгтэйчүүдийн амьдралын туршлага нэмэгдэж санасандаа хүрэхийн хирээр тэдний чадвар болон эрх мэдэл дагаад нэмэгдэнэ. 40 насны эмэгтэйчүүд гэр бүл, ажил, нийгмийн харилцаанд шинэ, сонирхолтой бөгөөд илүү их ач холбогдолтой хувь нэмэр оруулахыг хичээдэг. 40 нас нь нэг хэсэг хүмүүст хямрал сүйрэл мэт санагдавч, нөгөө хэсэг эмэгтэйчүүдийн хувьд  залуу охид шиг туранхай харагдах гэсэн бодит бус эрмэлзлэл шаардлагагүй гэж ухааран тайвширч чаддаг үе юм. Энэ насанд эмэгтэйчүүд жаргал зовлон, тэсвэр хатуужил, халамжаа харилцан хуваалцдаг, итгэлтэй тодорхой найз нөхөд, дотны хүмүүсийн хүчирхэг сүлжээтэй болсон байдаг. Амьдралын хэм жигдрэн, тогтвортой бөгөөд тайван хэмд шилжихээрээ та юунаас илүү ханамж авч байгааг олж анзаарах чадвартай болох бөгөөд, харин аз жаргалыг мэдрэхийн төлөө юу хийх гэдэгт санаа зовнихоо болино. Насжилт бол өсөлт гэж төсөөлөн тэсч үлдэхийн төлөө биш дэлгэрч хөгжих үе шат хэмээн хүлээж авдаг болох хэрэгтэй.

50 НАСАНД ХҮРЭХ ЗАМ

50 насны онцгой төрсөн өдөр нь айдас болгоомжлолыг дагуулж болох ч, бага зэрэг бэлтгэлтэй байвал 50 нас шинэ, бүтээлч эрч хүч, эрх чөлөөгөөр дүүрэн, бидний амьдралын хамгийн сэтгэл хангалуун үе байх боломжтой.

50 насны төрсөн өдөр айдас төрүүлдэгт гайхах зүйлгүй. Учир нь насжилт амьдралын төгсгөл ойртож байгааг илэрхийлэх тул бид түүнээс айдаг. Бидний амьдарч байгаа нийгэмд гадаад үзэмж, хүйс, насыг чухалчилдаг тул насжилтыг эмэгтэйчүүд илүү хүндээр хүлээж авдаг. Ээжүүд бусдыг зорилгоо биелүүлэхэд нь туслахад олон жилийг зарцуулдаг, харин 50 нас бол тэдний хувьд сайн талаараа хувиа хичээх үе нь байдаг. Мэдээж энэ насанд санаа зовоох зүйл огт байхгүй гэж бодох нь тэнэг хэрэг. Бодисын солилцоо удааширч, нойргүйтэх, халуу оргих шинж тэмдгүүд зовоож эхэлдэг ч үүнээс хэцүү нь бэлгийн дуршил буурч, бэлгийн амьдрал хүндрэлтэй болоход уйлмаар санагдана.

Энэ насанд өвчлөл илүү айдас дагуулдаг болно. Төрүүлж, өсгөсөн эцэг, эх маань  хорвоогийн жамыг дагаж үүрд явна гэдгийг ухамсарлах нь хамгийн гүн айдас байдаг. Энэ айдас эрт ч бай, орой ч бай, эргээд өөрийн амьдралын жамтай тулгарна гэдэг бодол төрүүлэх болно.

Мэдээж бидний насжилтын тухай айдас зөвхөн үхэл хагацалтай холбоогүй. Түүнээс наана толинд тусах бидний дүрс бидний дотроо төсөөлж байгаа насыг илэрхийлж чадахаа болих үед хөгшрөлтөөс сэргийлэх бүтээгдэхүүн, эмчилгээ рүү шуурдагт гайхах зүйлгүй. Гэхдээ эмэгтэйчүүдийн 50,60 нас дөхөхөд гадаад үзэмжиндээ хэт их санаа зовохоо зогсоох нас байж болно.

Та 50 нас хүрэхэд бэлэн үү?

  • Хэзээ ч бүү зогс. Хэдийгээр та ач, зээгээ харах үүрэг хүлээж байгаа ч, өөрийнхөө ажиллах, сурах боломжийг хаах учиргүй. Таныг өөрийнхөөрөө байх боломжийг олгодог зүйлийг хийсээр байгаарай. Найз нөхөд, гэр бүлийнхэнтэйгээ дотно харилцаатай байж, хүсэл тэмүүллээ хурцалж, илүү том зорилготой болж, өдөр бүр дасгал, хөдөлгөөн хийж, чанартай хоол хүнс хэрэглэхийг эрмэлзээрэй.
  • Эрүүл чийрэг байж, ажил болон сайн дурын ажил идэвхтэй хийж, хорвоо ертөнцтэй холбоотой байгаарай. Их бүтээлч байх хэрэгтэй. Аливаа зүйлийг чин сэтгэлээсээ хийдэг байвал танд ханамж авчирна.

Өмнө нь хүлээж байсан үүрэг хариуцлагаас өөрийгөө чөлөөлж, амьдралаа дахин зохион байгуулах үе шатыг хүн бүр туулах бөгөөд боломжийг олж харж чадвал 50-аас дээш насандаа таны хүрээг өргөсгөж илүү хүчирхэг байлгаж чадна.